Канфесійная праблематыка на сойміках Полацкага ваяводства ў канцы XVI – сярэдзіне XVII стст.

Полацкае ваяводства ў першай палове XVI cт. было своеасаблівым рэгіёнам ВКЛ. Тут захоўваліся многія элементы аўтаномнага жыцця, якія замацоўваліся ў праве і пацвярджаліся манархамі [10, c. 85-92]. Мясцовая палітычная эліта, калі не ўлічваць намеснікаў ці, пазней, ваяводаў, мела мясцовае паходжанне і складалася ў падаўляючай большасці з праваслаўных. Попіс войска ВКЛ 1528 г. сведчыць, што полацкія баяры і князі за невялікім выключэннем належалі да праваслаўных.

Н.М. Карамзин о религиозном факторе в отношениях Москвы и ВКЛ в ХIV – начале XVI веков

История отношений Москвы с ВКЛ, а потом с Речью Посполитой рассматривалась Н.М. Карамзиным как первостепенная, наряду с отношениями с Ордой, а затем с ее наследниками и Турцией. Одной из фундаментальных позиций исторической концепции Н.М. Карамзина было положение о Московской Руси как наследнице Киевской Руси. Согласно его мнению, территориально Россия периода Киевской Руси и Руси Московской не отличались, занимая пространство от берегов Оки до Сана [1, с. 9].

Гістарычны шлях уніяцтва: заходнерусісцкі погляд

Берасцейскай царкоўнай уніі 1596 г., бадай, наканавана было перыядычна выклікаць спрэчкі паміж прадстаўнікамі розных накірункаў і школ гістарычнай навукі. Гэта тлумачыцца тым, што стаўленне да уніі мела і мае аксіялагічнае значэнне. Уніяцкая царква, безумоўна, адыграла вялікую ролю ў беларускай мінуўшчыне, аднак ацэнкі гэтай ролі,  дадзеныя навукоўцамі, адрозніваліся (і адрозніваюцца), як лёд і агонь.

Из истории униацкой церкви на Мозырщине (XVIII-XIX вв.)

Включение белорусских земель в состав Российской Империи привело к изменению конфессиональной политики в крае. Декларированная властями политика «веротерпимости» на практике проявилась в ликвидации униатской и ограничении влияния католической церкви на присоединенных землях. Цель работы рассмотреть процесс ликвидации униатской церкви в одном из самых малодоступных уголков Минской губернии на Мозырщине. После второго раздела Речи Посполитой на развалинах униатской Пинско-Туровской епархии возникла православная Минская епархия.

Мітрапаліт Язафат Булгак: пазіцыя ў рэфармаванні Грэка-Каталіцкай Царквы

         Палітычныя інтарэсы Расейскай імперыі і Рэчы Паспалітай напрыканцы ХVІІІ – пачатку ХІХ стст. абвастрылі канфесійную сітуацыю на землях былога Вялікага княства Літоўскага. Найбольш напружанай і зацятай стала барацьба вакол Грэка-Каталіцкай Царквы (ГКЦ). У гэтай барацьбе прымалі ўдзел, як царкоўныя  іерархі уніяцкай, рымска-каталіцкай і праваслаўнай цэркваў, так і свецкія прадстаўнікі расейскіх міністэрстваў, дэпартаментаў,  структураў.

Хрысціянства і сацыякультурнае развіццё: сучасны беларускі кантэкст

Глабалізацыя прынесла сапраўдны сацыякультурны шторм, які характарызуецца такой велізарнай імклівасцю і маштабнасцю змяненняў, такім перарваннем традыцый і аслабленнем культурнай залежнасці ад асяроддзя, што аб’ектам індывідуальнага выбару становіцца літаральна ўсё – узровень і тып адукацыі, тэрмін замужжа, валоданне дзецьмі і кантакты з імі, нават пол і пол партнёра.

Падрыхтоўка і правядзенне Берасцейскай царкоўнай уніі 1596 г.

Думка пра ажыццяўленне царкоўнай уніі праваслаўных заходнерусаў з Каталіцкай царквою даўно прываблівала рымскіх пап і мала-памалу стала ўвасабляцца ў жыццё. Езуіты прапагандавалі ў Літве ідэю уніі сваімі пропаведзямі, дыспутамі з праваслаўнымі, сваімі школамі і асабліва праз свае творы, такім чынам яны змаглі дастаткова азнаёміць просты праваслаўны люд з падрыхтоўваемай уніяй. Падрыхтоўцы уніі ў значнай ступені спрыяла тагачаснае становішча Праваслаўнай царквы, далёка незаўсёды адпавядаючае кананічнаму статуту.

Хрысціянская этыка як найважнейшая крыніца фарміравання этыка-педагагічнай думкі Беларусі

Рэлігія і мараль утвараюць два магутныя пласты духоўнай культуры. Маральны патэнцыял хрысціянства з яго верай у перамогу дабра і справядлівасці сфарміраваў многія правілы і нормы зямнога суіснавання людзей. Пачынаючы з глыбокай старажытнасці, хрысціянская этыка выпрацоўвала маральныя каштоўнасці, якія вызначалі шматлікія бакі жыцця, у тым ліку, і пытанні выхавання.

Культурная спадчына грэка-каталіцкай царквы ў Беларусі ў хіх–ХХ стст.: інтэграцыя ў сістэму каштоўнасцей і сферу ўжытку новых уладальнікаў

Грэка-каталіцкая царква пакінула пасля сябе багатую культурную спадчыну, у тым ліку і на беларускіх землях. Але далёка не ўсё захавалася да нашага часу. Прычын для таго было больш чым дастаткова. Значная частка культурных набыткаў была знішчана пажарамі, паводкамі і іншымі стыхіямі. Нямала каштоўнасцей загінула ў войнах, якімі багатая гісторыя Беларусі. Вялікая частка культурнай спадчыны грэка-каталіцкай царквы была знішчана свядома ў мірны час або вывезена за межы нашай краіны.

Адраджэнне беларускай біблеістыкі: «Гісторыя Сьвятая...» Вінцэнта Гадлеўскага

Летась у нашым часопісе быў апублікаваны артыкул «Ксёндз Вінцэнт Гадлеўскі: філасофскае абгрунтаванне беларускай ідэі» (2007, № 1. С. 21–23).

Страницы